Voor leerlingen die zich voorbereiden op het MAV (Middelbaar Ambulant Examen) voor het HAVO, is het belangrijk om niet alleen de stof goed te leren, maar ook de examenopzet te begrijpen en te oefenen. De voorbereiding op het MAV HAVO vereist een geïntegreerde aanpak van kennis, vaardigheden en mentale voorbereiding. In dit artikel bespreken we op basis van relevante informatie hoe leerlingen en docenten het best kunnen oefenen met MAV HAVO-examens om zowel technische problemen te omzeilen als de inhoud effectief te verwerken.
Inleiding
Het MAV HAVO-examen is een essentieel onderdeel van het eindexamen en vereist een combinatie van theoretische kennis en praktische toepassing. Tijdens de voorbereiding kunnen zowel leerlingen als scholen gebruikmaken van digitale tools zoals Facet en de CSPE-app, maar ook rekening moeten houden met eventuele technische problemen. Door gebruik te maken van beschikbare oefenopdrachten en voorbeeldexamens, is het mogelijk om beter voorbereid te zijn op de werkelijke afname. In dit artikel worden de beschikbare oefeningen en strategieën besproken, met aandacht voor technische, inhoudelijke en logistieke aspecten van de voorbereiding.
Oefenen met Facet en de CSPE-app
Facet is een digitale toepassing die centrale examens, zoals muziek, kunst en drama, beheert. Leerlingen gebruiken Facet om examens af te nemen en schrijven hun antwoorden op uitwerkbijlagen of op eigen papier. In Facet zijn ook voorbeeldopdrachten beschikbaar die leerlingen kunnen gebruiken om zich vertrouwd te maken met het examenproces.
Voorbeeldopdrachten in Facet
Voor de vakken E&O (Economie en Ondernemen) en HBR (Horeca, Bakkerij en Restaurant) zijn er in 2025 inplanbare voorbeeldopdrachten beschikbaar in Facet. Deze opdrachten zijn bedoeld om leerlingen te helpen het nieuwe opdrachttype te doorlopen en de examenopzet te begrijpen. Zowel leerlingen als docenten kunnen deze opdrachten gebruiken om zich op de echte afname voor te bereiden.
In de CSPE-app, die opnieuw in 2025 vereist is voor het afleggen van centrale examens, worden de antwoorden van leerlingen opgeslagen op de server van Cito. Dit betekent dat in geval van technische problemen de antwoorden opnieuw opgevraagd kunnen worden. De antwoorden worden tot twee weken na de afname bewaard en daarna verwijderd. Deze functie biedt extra zekerheid en verminderd het stressniveau voor leerlingen die bang zijn dat hun werk verloren kan gaan.
Technische voorbereiding en problemen tijdens de afname
Hoewel zorgvuldige voorbereiding en systeemcontroles worden uitgevoerd, is het niet volledig uit te sluiten dat er technische problemen kunnen optreden tijdens het afleggen van digitale examens. Als een leerling is gestart met het examen en technische problemen optreden, moet de examensecretaris contact opnemen met de Helpdesk Facet van DUO.
In geval van niet-oplosbare problemen kan er een nieuw moment worden ingepland voor de leerling. Hiervoor is echter een ongeldigverklaring nodig, die moet worden aangevraagd via de instructies op de pagina “Ongeldig verklaren van digitaal examen bb/kb”. Het is daarom belangrijk dat scholen deze procedure goed kennen en voorbereid zijn op eventuele problemen.
Organisatie en beschikbaarheid van examendocumenten
De organisatie van het centraal scholings- en praktijkexamen (CSPE) is een samenwerking tussen de school, de examinator en de examensecretaris. Deze laatste ontvangt zending B met de examendocumenten, die worden verzonden door DUO en afgeleverd door Schotpoort Connect. De examensecretaris ontvangt hierbij een aantal dagen vooraf een melding van het aflevermoment.
Zending A, die bestemd is voor de examinator, moet worden gedownload via de Secure downloadomgeving van Cito. Deze zending bevat voor beide versies (rood en blauw) een “grijze vlekken exemplaar” van de opgavenboekjes, waarin alleen de essentiële informatie zichtbaar is. Aan de hand van deze documenten wordt de organisatie van het CSPE afgesproken met de examinator.
Koppeling profielmodule en onderdeel CSPE
Bij profielvakken, met uitzondering van PIE (Profielvak Informatie- en Communicatietechnologie), is de inhoud van een onderdeel direct gekoppeld aan één profielmodule van het examenprogramma. Bij PIE wordt de inhoud van een profielmodule bevraagd in twee onderdelen. Dit betekent dat leerlingen en docenten bij het voorbereiden van het CSPE rekening moeten houden met de inhoud van de profielmodules en hoe deze in het examen worden getoetst.
In 2025 is voor de CSPE-app opnieuw een internetverbinding nodig. De inloggegevens en oefenopdrachten worden in januari per mail naar de examensecretaris gestuurd. Hierdoor kunnen zowel leerlingen als docenten vroegtijdig starten met het oefenen van de exameninhoud.
Beschikbare oefentoetsen en voorbeeldopdrachten
Oefentoetsen en voorbeeldopdrachten zijn essentieel bij de voorbereiding op het MAV HAVO. Deze opdrachten helpen leerlingen om niet alleen de examenstof te begrijpen, maar ook de manier waarop de vragen gesteld worden. In Facet zijn voorbeeldopdrachten beschikbaar die het examenproces laten doorlopen en de structuur van de vraagstelling duidelijk maken.
Bijvoorbeeld, voor de vakken E&O en HBR zijn er inplanbare voorbeeldopdrachten beschikbaar die leerlingen kunnen gebruiken om het nieuwe opdrachttype te ontdekken. Deze opdrachten zijn gelijk aan de voorbeelden van vorig jaar, waardoor leerlingen het proces al vertrouwd zijn.
Daarnaast zijn er ook voorbeeldopdrachten beschikbaar voor de vakken BWI en M&T. Deze opdrachten zijn bedoeld om leerlingen te helpen de nieuwe opdrachttypen te leren begrijpen en te gebruiken. In Facet zijn deze opdrachten inplanbaar, zodat ze als deel van de regelmatige oefening kunnen worden ingezet.
Lesmateriaal en digitale tools
Voor leerlingen die zich voorbereiden op het MAV HAVO zijn er ook digitale lesmateriaalopties beschikbaar. Deze materialen kunnen worden gebruikt om het lesplan aan te vullen of zelfs onderdelen van de lesstof te vervangen. Bijvoorbeeld, de EduGIS-lesmodule is geschikt als aanvulling op lesstof voor het tweede leerjaar, bijvoorbeeld bij de onderwerpen “Nederland verandert”, “Steden”, “Nederlands landschap” en “Eigen omgeving”.
De module draagt bij aan het bereiken van kerndoelen zoals Mens en Maatschappij (36-42), Nederland (05) en Rekenen en wiskunde (27). Docenten kunnen gebruikmaken van de docentenhandleiding die aan het begin van het lesplan staat, om de module aan te passen of in te korten.
Technische voorzieningen en beveiliging
De examens worden met beveiligd transport afgeleverd. De verpakte examenopgaven zijn extra beveiligd met een sealbag, en de dozen zijn voorzien van de opdruk van DUO. De cd’s met pdf-bestanden voor spraaksynthese zijn verpakt in een kartonnen wallet en geseald met krimpfolie, voorzien van het DUO-logo en in een sealbag.
In het kandidatenexemplaar, bijlagen en uitwerkbijlagen van de cspe’s zijn de afbeeldingen in kleur. Dit is bijvoorbeeld het geval bij de cspe’s horeca, bakkerij en recreatie (HBR), waarin de afbeeldingen in kleur zijn opgenomen. Dit helpt leerlingen om de visuele inhoud beter te begrijpen, hoewel scholen leerlingen met kleurenblindheid hierbij extra ondersteuning kunnen bieden.
Onderzoeksmatig leren en kaartvaardigheden
Een van de pijlers van de lesmodule is onderzoeksmatig leren. Dit betekent dat leerlingen niet alleen passief informatie ontvangen, maar ook actief onderzoek doen en kritisch nadenken over de inhoud. Kaartvaardigheden zijn ook belangrijk, aangezien leerlingen hierbij leren hoe ze kaarten kunnen lezen, analyseren en interpreteren.
Deze vaardigheden zijn niet alleen van toepassing op aardrijkskunde, maar ook op andere vakken waarin gegevens in kaartvorm worden gepresenteerd. Het vermogen om kaarten te lezen en te interpreteren is een belangrijk onderdeel van het MAV HAVO-examen en kan worden geoefend met behulp van digitale tools zoals EduGIS.
Conclusie
De voorbereiding op het MAV HAVO-examen vereist een geïntegreerde aanpak van kennis, vaardigheden en technische voorbereiding. Door gebruik te maken van digitale tools zoals Facet en de CSPE-app, kunnen leerlingen zich niet alleen op de inhoud voorbereiden, maar ook op de examenopzet en eventuele technische problemen. Voorbeeldopdrachten en oefentoetsen zijn essentieel bij deze voorbereiding, omdat ze leerlingen helpen de vraagstellingen en structuur van het examen te begrijpen.
Buiten de technische aspecten is het ook belangrijk om aandacht te besteden aan mentale voorbereiding en stressbeheersing. Leerlingen die goed voorbereid zijn op de inhoud en de logistiek van het examen, voelen zich minder zenuwachtig en kunnen beter presteren. Door middel van systematische oefening, ondersteuning van docenten en gebruik van beschikbare hulpmiddelen is het mogelijk om het MAV HAVO-examen te doorstaan met vertrouwen en kalmte.