De pijn bij patellofemorale syndroom is een veelvoorkomend probleem, vooral bij sporters en actieve individuen. Patellofemorale pijn, ook wel bekend als kneekniepijn, treedt vaak op door overbelasting van het kniepeespees of een onjuiste bewegingspatronen. Gelukkig zijn er effectieve behandelingsstrategieën beschikbaar, waaronder oefentherapie en tapingtechnieken zoals de McConnell taping. Deze methoden kunnen helpen bij het verminderen van pijn en het verbeteren van de functionele prestaties, zowel in het dagelijks leven als in sportieve activiteiten.
In dit artikel bespreken we de wetenschappelijke onderbouwing van oefentherapie en taping, met een focus op de McConnell techniek. We geven een overzicht van de beschikbare studies, de methodologie die gebruikt is, en de resultaten die behaald zijn. Daarnaast leggen we uit hoe deze interventies kunnen worden geïntegreerd in een geheel georiënteerde aanpak voor individuen die lijden aan patellofemorale pijn.
Oefentherapie bij Patellofemorale Pijn
Oefentherapie is een centrale component in de behandeling van patellofemorale pijn. De doelstelling van oefentherapie is om de spierkracht, beweeglijkheid en stabiliteit van de knie te verbeteren. Door specifieke oefeningen uit te voeren, wordt het kniepeespees sterker en beter in staat om de druk die op het kniehoofd rust, te verdragen. Dit kan leiden tot een verminderde pijn en verbeterde functionele prestaties.
Isometrische en Isotone Oefeningen
Een veelgebruikte aanpak in oefentherapie is het combineren van isometrische en isotone oefeningen. Isometrische oefeningen zijn oefeningen waarbij de spieren actief worden aangestoken zonder dat er een beweging optreedt. Bijvoorbeeld, het houden van een quadricepscontractie terwijl je zit of ligt. Deze oefeningen zijn nuttig om de spierkracht te verbeteren zonder dat er extra belasting op de knie opgebouwd wordt.
Isotone oefeningen daarentegen zijn oefeningen waarbij de spier wordt verkort of verlengd terwijl er beweging plaatsvindt. Een voorbeeld hiervan is de squat. Deze oefeningen helpen bij het verbeteren van de functionele kracht en stabiliteit van de kniepeespees en de omringende spieren.
Strekoefeningen
Naast krachtoefeningen zijn strekoefeningen ook een essentieel onderdeil van oefentherapie. Strekoefeningen helpen bij het verbeteren van de beweegbaarheid en het verminderen van de spierkramp en spanning. Oefeningen zoals de quadriceps stretch, hamstring stretch en iliotibiale band stretch kunnen helpen bij het herstellen van een evenwicht tussen de spierkracht en beweegbaarheid.
In een onderzoek door Begum (2020) werd de effectiviteit van de McConnell tapingtechniek in combinatie met krachtoefeningen vergeleken met krachtoefeningen alleen. De McConnell tapingtechniek betreft het aanbrengen van speciale tape op de knie om de positie van het kniepeespees te beïnvloeden. De studie toont aan dat de combinatie van taping en oefeningen tot significatere verbeteringen leidt in pijn en functie dan oefeningen alleen, vooral in de korte termijn.
Supervisie en Complimentariteit
Een belangrijk aspect van oefentherapie is de supervisie. In veel studies wordt gesproken over het belang van gesuperviseerde oefentherapie, waarbij een fysiotherapeut of oefentherapeut begeleidt. Gesuperviseerde oefentherapie zorgt voor een betere uitvoering van de oefeningen en helpt bij het voorkomen van mogelijke blessures. Bovendien kan een therapeut de oefeningen aanpassen aan de individuele behoeften en de voortgang van de patiënt volgen.
Een ander belangrijk aspect is de complimentariteit van oefentherapie met andere interventies, zoals taping. In de studie van Arrebola (2020) werd onderzocht of het aanbrengen van Kinesio Taping® in combinatie met oefeningen betere resultaten oplevert dan oefeningen alleen. De resultaten duiden op een positieve uitkomst in termen van pijnvermindering en functieverbetering, vooral in de korte termijn.
McConnell Taping
McConnell taping is een techniek die ontworpen is om de positie van het kniepeespees te corrigeren en de belasting op de knie te verminderen. Deze techniek is ontwikkeld door het Australische fysiotherapeutisch onderzoekers McConnell en is sindsdien een veelgebruikte methode in de fysiotherapie. De tape wordt zorgvuldig aangebracht op de knie en helpt bij het herstellen van een normale bewegingspatronen en het verminderen van pijn.
Mechanisme van Werkings
De McConnell tapingtechniek werkt door de tape zodanig aan te brengen dat het kniepeespees in een gunstige positie wordt gehouden. Dit helpt bij het verminderen van de druk op het kniehoofd en de omringende structuren. Daarnaast kan taping het verminderen van spierkramp en het verbeteren van de proprioceptie (het gevoel voor de positie van het lichaam in de ruimte).
In de studie van Ghourbanpour (2018) werd de effectiviteit van McConnell taping in combinatie met oefeningen vergeleken met oefeningen alleen. De resultaten duiden op een positieve uitkomst in termen van pijnvermindering en functieverbetering, vooral in de korte termijn.
Taping in Combinatie met Oefentherapie
De combinatie van taping en oefentherapie is een veelbelovende benadering voor patiënten met patellofemorale pijn. Taping kan de positie van het kniepeespees corrigeren, terwijl oefentherapie helpt bij het verbeteren van de spierkracht en beweegbaarheid. Samen kunnen deze interventies leiden tot een significant verminderen van pijn en verbetering van de functionele prestaties.
In de studie van Begum (2020) werd de effectiviteit van McConnell taping in combinatie met krachtoefeningen vergeleken met krachtoefeningen alleen. De resultaten duiden op een positieve uitkomst in termen van pijnvermindering en functieverbetering, vooral in de korte termijn.
Integratie in een Gezondheidsgerichte Aanpak
De integratie van oefentherapie en taping in een gezondheidsgerichte aanpak is essentieel voor het behoud en verbeteren van de fysieke en mentale welzijn van individuen. Een gezondheidsgerichte aanpak houdt rekening met de individuele behoeften, doelen en voorwaarden van de patiënt. Dit betekent dat de interventies niet alleen gericht zijn op het verminderen van pijn, maar ook op het verbeteren van de functionele prestaties en het bevorderen van een actief levensstijl.
Multidisciplinaire Aanpak
Een multidisciplinaire aanpak is essentieel voor het behoud en verbeteren van de fysieke en mentale welzijn van individuen. Deze aanpak houdt rekening met de interactie tussen verschillende factoren, zoals fysieke activiteit, voeding, mentale gezondheid en sociale omgeving. Door deze factoren te integreren in de behandeling, kan een geheel georiënteerde aanpak worden ontwikkeld die gericht is op het verbeteren van de functionele prestaties en het behoud van de fysieke en mentale welzijn.
Fysieke Activiteit en Voeding
Fysieke activiteit en voeding zijn essentiële onderdelen van een gezondheidsgerichte aanpak. Fysieke activiteit helpt bij het verbeteren van de spierkracht, beweegbaarheid en stabiliteit van de knie. Daarnaast helpt fysieke activiteit bij het verminderen van de pijn en het verbeteren van de functionele prestaties. Voeding speelt ook een belangrijke rol in de behandeling van patellofemorale pijn. Een evenwichtige voeding helpt bij het ondersteunen van de spierkracht en het verminderen van de ontstekingsprocessen die bijdragen aan pijn.
Mentale Gezondheid en Motivatie
Mentale gezondheid en motivatie zijn essentiële onderdelen van een gezondheidsgerichte aanpak. Patiënten die lijden aan patellofemorale pijn kunnen emotionele en mentale uitdagingen ondervinden. Deze uitdagingen kunnen leiden tot verminderde motivatie en verminderde functionele prestaties. Door mentale gezondheid en motivatie te ondersteunen, kan een geheel georiënteerde aanpak worden ontwikkeld die gericht is op het verbeteren van de functionele prestaties en het behoud van de fysieke en mentale welzijn.
Conclusie
Oefentherapie en tapingtechnieken zoals de McConnell taping zijn effectieve benaderingen voor patiënten met patellofemorale pijn. Deze interventies kunnen helpen bij het verminderen van pijn en het verbeteren van de functionele prestaties. Een gezondheidsgerichte aanpak die rekening houdt met de individuele behoeften, doelen en voorwaarden van de patiënt is essentieel voor het behoud en verbeteren van de fysieke en mentale welzijn. Door fysieke activiteit, voeding, mentale gezondheid en motivatie te integreren in de behandeling, kan een geheel georiënteerde aanpak worden ontwikkeld die gericht is op het verbeteren van de functionele prestaties en het behoud van de fysieke en mentale welzijn.
Bronnen
- Akbaş, E. & Atay, A. & Yuksel, I. (2011). The effects of additional kinesio taping over exercise in the treatment of patellofemoral pain syndrome. Acta orthopaedica et traumatologica turcica. 45. 335-41. 10.3944/AOTT.2011.2403.
- Alshaharani, M. S., Lohman, E. B., Bahjri, K., Harp, T., Alameri, M., Jaber, H., & Daher, N. S. (2019). Comparison of Protonics™ Knee Brace With Sport Cord on Knee Pain and Function in Patients With Patellofemoral Pain Syndrome: A Randomized Controlled Trial, Journal of Sport Rehabilitation, 29(5), 547-554.
- Arrebola, L. S., de Carvalho, R. T., Wun, P. Y. L., de Oliveira, P. R., dos Santos, J. F., de Oliveira, V. G. C., & Pinfildi, C. E. (2020). Investigation of different application techniques for Kinesio Taping® with an accompanying exercise protocol for improvement of pain and functionality in patients with patellofemoral pain syndrome: A pilot study. Journal of Bodywork and Movement Therapies, 24(1), 47-55.
- Begum, R., Tassadaq, N., Ahmed, S., Qazi, W. A., Javed, S., & Murad, S. (2020). Effects of McConnell taping combined with strengthening exercises of vastus medialis oblique in females with patellofemoral pain syndrome. JPMA. The Journal of the Pakistan Medical Association, 70(4), 728-730.
- Callaghan, M. J., & Selfe, J. (2012). Patellar taping for patellofemoral pain syndrome in adults. Cochrane Database of Systematic Reviews, (4).
- Fransen M, McConnell S, Hernandez-Molina G, et al. Exercise for osteoarthritis of the hip. Cochrane Database Syst Rev. 2014 Apr 22;(4):CD007912.
- Garber CE, Blissmer B, Deschenes MR, et al. American College of Sports Medicine. American College of Sports Medicine position stand. Quantity and quality of exercise for developing and maintaining cardiorespiratory, musculoskeletal, and neuromotor fitness in apparently healthy adults: guidance for prescribing exercise. Med Sci Sports Exerc. 2011 ;43(7):1334-59.
- Hofstede SN, Marang-van de Mheen PJ, Vliet Vlieland TP, et al. Barriers and Facilitators Associated with Non-Surgical Treatment Use for Osteoarthritis Patients in Orthopaedic Practice. PLoS One. 2016 Jan 22;11(1):e0147406.
- Hofstede SN, Vliet Vlieland TP, van den Ende CH, et al. Variation in use of non-surgical treatments among osteoarthritis patients in orthopaedic practice in the Netherlands. BMJ Open. 2015 Sep 9;5(9):e009117.
- Verhagen (2016) is een SR van goede kwaliteit (zie kwaliteitsbeoordeling onder het tabblad Verantwoording). Verhagen (2016) analyseert of gesuperviseerde oefentherapie (land-based & water-based) bij volwassen patiënten met heup- of knieartrose een effectieve behandeling is in vergelijking met geen interventie (of bijvoorbeeld voorlichting door de huisarts), en bevat een update van twee recente Cochrane systematische reviews naar oefentherapie bij artrose aan heup of knie (Fransen 2014, 2015).