CEMA Oefeningen: Beheersen van het Elektromagnetische Spektrum in Moderne Oorlogvoering

In moderne oorlogvoering is het beheersen van het elektromagnetische spectrum (EMS) even essentieel als het inzetten van tanks of vliegtuigen. Cyber- en elektromagnetische activiteiten (CEMA) vormen een cruciale component van militaire operaties, waarbij het om strategische controle over communicatie, detectie en wapengeleiding gaat. Deze artikkel verkent de rol van CEMA oefeningen, de uitdagingen bij het beheren van het elektromagnetische spectrum, en de technologische en menselijke aspecten die hierin centraal staan.

Inleiding

Moderne oorlogen zijn niet langer alleen gevochten op het terrein, maar ook in het elektromagnetische spectrum. CEMA omvat activiteiten zoals het verstoren van communicatie, het hacken van digitale systemen en het beschermen van eigen netwerken. Het Commando Landstrijdkrachten benadrukt dat CEMA een "schaakspel" is waarbij controle over het spectrum de uitkomst van operaties bepaalt. In oefeningen wordt dit niet alleen getraind, maar ook getest in realistische scenario’s.

De beschikbare bronnen tonen aan dat zowel technologische innovatie als menselijke kennis essentieel zijn voor succesvolle CEMA oefeningen. Dit artikel legt uit hoe deze oefeningen worden opgezet, welke uitdagingen er zijn, en wat de rol is van de Command & Control Ondersteuningscommando (C2OstCo) in deze context.

Het Belang van CEMA in Moderne Oorlogvoering

1. Van Tanks naar Technologie

Traditionele oorlogvoering centraal rondom tanks, kanonnen en vliegtuigen is veranderd. In 2020 benadrukte een tabeltop-oefening (13 LtBrig, 2020) dat moderne operaties afhankelijk zijn van digitale communicatie en elektronische systemen. Cyber- en elektromagnetische activiteiten zijn niet langer een optie, maar een vereiste.

Een voorbeeld uit Oekraïne toont aan hoe belangrijk CEMA is. Rusland verstoorde de Oekraïense militaire communicatie, waardoor Oekraïne overging op mobiele telefoons. Dit leverde echter informatie aan Rusland over de posities van Oekraïense troepen. Zonder controle over het EMS is er sprake van verminderde slagkracht en gevechtskracht (Defensie, 2024).

2. CEMA als Strategisch Instrument

Luitenant-kolonel Luuk benadrukt dat CEMA vergelijkenbaar is met schaakspel: "Je wilt je tegenstander altijd een stap voor zijn". Dit betekent dat het vroegtijdig detecteren en verstoren van vijandelijke systemen essentieel is. CEMA oefeningen trainen militairen om snel en doeltreffend te reageren in dynamische situaties.

Uitdagingen in het Elektromagnetische Spektrum

1. Interferentie van Vriendelijke Systemen

Een belangrijk probleem is dat eigen systemen het elektromagnetische spectrum kunnen overschaduwen. Een brigade die met meerdere eenheden communiceert, kan onbedoeld drones of communicatie van andere eenheden storen. Dit gebeurt wanneer meerdere systemen dezelfde frequentie gebruiken.

Luitenant-kolonel benadrukt dat commandanten zich bewust moeten zijn van deze risico’s. In oefeningen wordt gesimuleerd hoe het kiezen van een andere frequentie of het uitstellen van communicatie kan voorkomen dat er storing optreedt.

2. De Complexiteit van NATO-Systemen

Een uitdaging in CEMA oefeningen is de integratie van diverse systemen. NAVO-landen gebruiken eigen technologieën, vaak om de nationale industrie te ondersteunen. Dit leidt tot compatibiliteitsproblemen bij het koppelen van detectiesystemen aan wapensystemen.

Bijvoorbeeld: Tijdens oefeningen tegen drones worden detectiesystemen getest op hun mogelijkheid om verbonden te worden met machinegeweren of lasers. Een complicatie is dat systemen van verschillende landen niet altijd compatibel zijn, wat extra training vereist.

Technologische Systemen en Integratie

1. Wapensystemen tegen Drones

Tegenover drones staan wapens zoals lasers en elektromagnetische pulsen (EMP). Deze systemen worden getest in oefeningen om hun effectiviteit te bepalen. Een voorbeeld is een systeem dat een gerichte EMP uitzendt, waardoor drones uitgeschakeld worden zonder schade aan de omgeving.

De oefeningen testen ook het koppelen van detectiesystemen aan deze wapens. Detecteren is relatief eenvoudig, maar het doelwit onderscheppen is technisch complex.

2. Het Rol van Elektromagnetische Straling

Elektromagnetische straling speelt een kernrol in CEMA. Het elektromagnetische spectrum (EMS) omvat frequenties van radio tot laserlicht. In militaire operaties worden deze frequenties gebruikt voor communicatie, wapengeleiding en detectie.

Een voorbeeld is GPS, die essentieel is voor navigatie. Wanneer GPS verstoord wordt, kunnen militairen hun positie niet bepalen. Dit benadrukt de noodzaak voor back-upsystemen en training in het herstel van communicatie.

Opleiding en Bewustwording

1. De Noodzaak van Geshippeld Personeel

CEMA draait om personeel. Zonder technologisch geschoold personeel is het onmogelijk om de EMS-wapenwedloop bij te houden. Militairen moeten beseffen dat moderne oorlogvoering niet alleen om tanks en kanonnen gaat, maar ook om controle over het spectrum.

Trainingen bevatten theorie over het EMS, praktijk in het gebruik van detectiesystemen, en scenario’s waarin communicatie verstoord wordt. CEMA-awareness moet worden ingebed in militaire opleidingen, zoals gesimuleerde oefeningen waarin commandanten realistische problemen oplossen.

2. CEMA als Basisvaardigheid

CEMA moet een "militair automatisme" worden, niet een extra taak. Dit betekent dat militairen CEMA-interventies automatisch kunnen uitvoeren, net als het laden van een wapen.

In het stafproces wordt CEMA geïntegreerd door scenario’s te plannen waarin communicatie verstoord wordt of wapens buiten werking zijn. Oefeningen testen of eenheden adequaat kunnen reageren.

De Rol van C2OstCo in CEMA Oefeningen

1. Command & Control Ondersteuningscommando (C2OstCo)

C2OstCo zorgt voor werkende data- en telecommunicatienetwerken en beschermingsmaatregelen in het elektromagnetische spectrum. Het commando ondersteunt operaties door cyber- en elektromagnetische activiteiten te voeren.

Bijvoorbeeld: Tijdens een oefening hackt C2OstCo een vijandelijk communicatienetwerk om informatie te verkrijgen. Dit vereist niet alleen technologie, maar ook samenwerking tussen verschillende disciplines, zoals cyberspecialisten en elektromagnetische experts.

2. Integratie in Oefeningen

C2OstCo speelt een centrale rol in CEMA oefeningen door:
- Communicatie te testen: Simuleren van scenario’s waarin communicatie verstoord wordt.
- Cyber-activiteiten: Trainen in het hacken van vijandelijke systemen en het beschermen van eigen netwerken.
- Technologische adaptatie: Het testen van nieuwe systemen, zoals lasers en EMPs, in samenwerking met technische teams.

Conclusie

CEMA oefeningen zijn essentieel voor de toekomstige militaire operaties. Het beheersen van het elektromagnetische spectrum vereist zowel technologische innovatie als menselijke expertise. De uitdagingen, zoals interferentie en integratie van systemen, worden aanpakken door realistische oefeningen en continue training.

De rol van C2OstCo benadrukt de noodzaak voor een geïntegreerde aanpak, waarbij cyber- en elektromagnetische activiteiten centraal staan. In de komende jaren zal het belang van CEMA alleen maar toenemen, waardoor oefeningen en trainingen een onmisbaar onderdeel van moderne oorlogvoering worden.